• Koning Albert I groet de troepen, Grote Markt Veurne, 1914

  • Het Vrij Vaderland-belevingscentrum

  • Koning Albert I, Grote Markt Veurne

  • Het Vrij Vaderland-belevingscentrum: te bezichtigen hospitaal-documenten

Veurne, het laatste stukje ‘Vrij Vaderland’ tijdens de Groote Oorlog.

Veurne beleeft eind oktober 1914 enkele bange dagen, de alles vernietigende Duitse troepen bereiken het laatste in te nemen stukje van België, de Westhoek. De dappere Belgische soldaten verdedigen zich met man en macht aan de IJzer, zelfs dit dreigt te mislukken…

Tot Koning Albert I, opererend vanuit het Stadhuis van Veurne, de plannen van Veurnenaar Karel Cogge laat uitvoeren in de nacht van 28 op 29 oktober 1914. De IJzervlakte tussen Nieuwpoort en Diksmuide wordt geïnundeerd, het front komt tot stilstand en Veurne zou gedurende 4 jaar dienst doen als ‘Stad achter het front’.

Veurne blijft grotendeels gespaard van grote bombardementen waardoor het leven in de streek niet verdwijnt. Hulpposten en hospitalen worden opgericht, zelfs nobelwinnares Marie Curie en haar dochter, die de röntgentechniek introduceren, verblijven in Veurne. Het onderwijs krijgt een impuls met de bouw van de ‘School van de Koningin’ in Wulveringem, deelgemeente van Veurne. Ondertussen zorgde de aanwezigheid van Belgische troepen maar ook van de (koloniale) Franse troepen voor het nodige vertier in de stad, maar het had ook zijn gruwelijke kantjes. Zo werd in 1918 een gewelddadige moord gepleegd.

Kom deze en andere verhalen ontdekken in het belevingscentrum ‘Vrij Vaderland, leven achter het front’.

 

 

Schrijf je in op de nieuwsbrief

Belevingscentrum "Vrij Vaderland, leven achter het front"

“Vrij Vaderland” focust niet op het slagveld van de Groote Oorlog, maar op het laatste stukje onbezet België, de zogenaamde Belgische Sector van waaruit Koning Albert I stand hield tegen de Duitse bezetter. Je beleeft het verhaal achter het front, het dagelijkse leven in dit onbezet gebied. Je ziet een ware smeltkroes van mensen, multiculturaliteit avant la lettre. De sfeervolle expo belicht thema’s als verzorging, onderwijs en rechtspraak via moderne media en traditionele elementen.

 

Koning Albert I

Na de val van Antwerpen en Gent werd het Belgische leger terug-gedrongen tot in de Westhoek. In hun kielzog duizenden vluchtelingen. Het historisch landelijke Veurne werd midden oktober 1914 plots de drukbevolkte ‘onofficiële’ hoofdstad van onbezet Belgie. De oorlog aan het Westfront kwam hier in een beslissende fase toen Koning Albert1 vanuit zijn hoofdkwartier in het stadhuis beval tot de onderwaterzetting van de ijzervlakte. Een kentering in de wereldoorlog die het Duitse leger tot stilstand bracht. We leren Albert en Elisabeth kennen en volgen hun dagelijkse bezigheden in het laatste stukje Belgie. We beleven de herfst en winterdagen van 1914, toen belangrijke beslissingen werden genomen voor het voortbestaan van ons land.

Ontmoeting

De Westhoek was plots een kruispunt van culturen. Belgische soldaten werden er door de Duitse bezetter teruggedrongen. ‘Vreemde soldaten’, van over de hele wereld, afkomstig uit de kolonies van onze bondgenoten Frankrijk en Engeland kwamen er strijden aan onze zijde. Voor onze burgers was het een nooit gezien schouwspel bovenop deze wrede oorlog.

Verzorging

De gezondheidszorg kent een grote vooruitgang. Ook Marie Curie kwam met haar radiologieapparatuur in deze contreien. Koningin Elisabeth speelde een belangrijke rol in de oprichting van de hospitalen achter het front.

Onderwijs

In de winter 14-15 was het bijna onmogelijk in onderwijs te voorzien. Bombardementen en de onveilige situatie leidden tot de oprichting van schoolkolonies in Frankrijk, Zwitserland en Groot-Brittannië. Voor de thuisblijvers richtte Elisabeth de ‘school van de koningin’ op, een scholencomplex voor jongens en meisjes in Wulveringhem.

Vertier

De ‘Belgische Sector’ was door de terugtrekking van onze legers een drukbevolkt epicentrum. Hier, achter het front, hadden de soldaten de tijd op adem te komen en de oorlog even te verdringen. In de herbergen vloeide het bier rijkelijk, de winkels deden gouden zaken en ook prostitutie was schering en inslag.

Vluchtelingen

Naast diplomatiek en administratief was Veurne een pleisterplaats voor soldaten op weg naar het front. Ook was het één grote hospitaalinstelling geworden voor de gewonden die van het front werden afgevoerd. Om de verwarring compleet te maken, kwam daarbij nog de massa vluchtelingen die in de stad gelogeerd waren.

Rechtspraak

Door de Duitse bezetting van Belgie werd Veurne de enige nog actieve burgerrechtbank in Belgie. Veel burgerrechtspraak heeft er tijdens de oorlogsjaren echter niet plaatsgevonden, daar bijna alles viel onder het militaire gezag, zelfs burgers.

Binnenkort: Tijdelijke tentoonstelling 'De ZIJkant van de oorlog': Marie Curie (09/04/2016 - ...)

Het Bezoekerscentrum Vrij vaderland brengt het verhaal van de Pools-Franse dubbele Nobelprijswinnares Marie Curie. Bij het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog beslist Marie Curie om de medische radiologie die dan nog in zijn kinderschoenen staat naar het front te brengen. Ze zorgt voor de inrichting van mobiele radiologiewagens, ‘petites Curies’ genoemd en installeert ook vaste radiologie-eenheden in hospitalen. Ze redt zo het leven van vele gewonde soldaten maar ook burgers.

Haar eerste bezoek aan België is aan het Belgian Field Hospital in Veurne. Ze wordt tijdens haar bezoeken aan de fronthospitalen vaak geassisteerd door haar 17-jarige dochter Iréne die verpleegster was. Na de oorlog zet Marie Curie haar onderzoek naar Radium verder waarmee ze de Nobelprijs won en treedt haar dochter Iréne in haar voetsporen. Op haar beurt wint Iréne in 1935 een Nobelprijs.

De virtuele tour

Deze virtuele tour is alvast een eerste kennismaking met het belevingscentrum 'Vrij Vaderland'. Voor de vele informatie en foto's die in de kiosken te vinden zijn en een bezoek aan de prachtige Albertzaal dient u natuurlijk langs te komen. Alvast tot binnenkort!

Praktische info

Openingsuren

 

                  Tarieven               

1 april - 11 november              Individuelen         
Maandag t.e.m. vrijdag   9u00 - 17u00   Volwassenen €4                   
Weekend & feestdagen 10u00 - 17u00   Senioren (+65) €3
      7 - 18 jaar €2
12 november - 31 maart   0 - 7 jaar Gratis
Maandag t.e.m. vrijdag   9u00 - 17u00      
Weekend & feestdagen 13u00 - 17u00   Groepen (> 15 pers.)
      Volwassenen €3
Laatste toegang omstreeks 16u00   Scholen €2
       
Het belevingscentrum is gesloten op   Gids niet inbegrepen
Kerstmis en Nieuwjaar    
   

Subsidies voor verenigingen en scholen!
Meer info? Klik hier

 

Wens je Vrij Vaderland met uw vereniging te bezoeken op een avond? Het kan!

Voor verenigingen die graag een bezoekje brengen aan Vrij Vaderland en dit alleen ’s avonds kunnen, stelt Vrij Vaderland graag zijn VIP arrangement voor:

Uw vereniging krijgt toegang tot het belevingscentrum Vrij Vaderland, met of zonder begeleiding van een deskundige gids. Na het bezoek kan er gezellig nagepraat worden tijdens een kleine receptie met een hapje en een drankje. Duur van het arrangement: 2u

Dit volledig private bezoek aan Vrij Vaderland wordt aangeboden aan €12/persoon met een minimum van 15 bezoekers. Meer info of reservatie via groepen@veurne.be.

Wens je toch nog iets extra's? Contacteer ons gerust, dan bekijken wij de mogelijkheden en maken wij een programma op maat.

 

 

 

Grote kaart weergeven

 

Contact

Vrij Vaderland
Grote Markt 29
8630 Veurne

Tel: 058/33 55 31

Mail: info@vrijvaderland.be

Nieuws

Een unieke locatie voor uw bedrijfsvergadering en/of event!

Ook die saaie vergaderruimtes beu? Is uw jaarlijkse personeelsbarbecue aan vernieuwing toe? Of bent u gewoonweg op zoek naar een originele teambuilding of incentive? Dan biedt het belevingscentrum 'Vrij Vaderland' ism Toerisme Veurne de ideale oplossing!

Het belevingscentrum 'Vrij Vaderland' is gevestigd in het historische Stad- en Landshuis van Veurne. In deze 400 jaar oude 'landmark' herbergt sinds 2014 het verhaal van het laatste stukje onbezette België tijdens de Eerste Wereldoorlog. Het was eind 1914 zelfs even het hoofdkwartier van het Belgische Leger, waar Koning Albert diverse staatshoofden ontving en de onderwaterzetting van de IJzervlakte besliste.

Vanaf heden bieden wij u de mogelijkheid om deze historische locatie centraal te zetten tijdens diverse vergaderingen, meetings, personeelsfeesten, teambuildings, ... van uw bedrijf. Bij ons team kunt u terecht voor het reserveren van een bezoek aan het belevingscentrum of het afhuren van het belevingscentrum voor een vergadering/meeting tot een volledig op maat georganiseerd bedrijfsevenement rekening houdend met een door u vooropgesteld budget.

Hieronder alvast enkele mogelijkheden, maar aarzel niet om ons team te contacteren voor meer informatie/afspraak. Geen enkele uitdaging gaan wij uit de weg!

Meet @ Vrij Vaderland

Geef uw vergadering die extra toets en overleg middenin het belevingscentrum 'Vrij Vaderland'. U installeert zich in de Albertzaal waar 100 jaar geleden hoogwaardigheidsbekleders zoals President Poincaré en King George V op audiëntie kwamen bij Koning Albert. Na de vergadering kan iedereen het belevingscentrum bezoeken, indien gewenst met gids.

Learn @ Vrij Vaderland

Op zoek naar een locatie voor een vorming of opleiding van uw personeel? Dan stellen wij onze prachtige rechtszaal tot uw beschikking, deze 400-jaar oude ruimte leent er zich perfect toe. De spreker kan er zich richten tot een staand of zittend publiek. Na de vergadering kunnen genodigden het belevingscentrum bezoeken, indien gewenst met gids.

Build @ Veurne

Heeft uw team nood aan een dagje ontspanning? Dan laden wij, hier in Veurne, hun batterijen met plezier op! Ons team biedt u een brede waaier aan uitstapmogelijkheden. Van een leerrijk bezoek aan Vrij Vaderland tot amusement en uitdaging tijdens één van onze diverse citygames. Een onvergetelijke dag is gegarandeerd!

Eat @ Vrij Vaderland

Al dat vergaderen, opleiden, teambuilden, ... leidt ontegensprekelijk tot een knorrende maag. Ook daarvoor staan wij paraat. Wij regelen voor u een verzorgde receptie of walking diner in 'Vrij Vaderland', maar ook een uitgebreide maaltijd in één van onze Veurnse restaurants behoort tot de mogelijkheden. Dit alles rekening houdend met uw budget.

Invite @ Veurne

Niet alleen uw personeel dient aandacht te krijgen. Ook uw klant verdient de beste behandeling! Nodig deze bij het lanceren van uw volgend(e) product(en) uit in Veurne. Samen met u zorgen wij graag voor spraakmakende lancering in schitterend historisch kader.

No limits @ Veurne

Sky's the limit zeggen ze, maar wij zetten graag net zoals u dat stapje verder om een fantastische ervaring aan te bieden. Wij staan open voor uw vragen en indien nodig een vrijblijvende afspraak hier ter plaatse.
Mail ons via info@vrijvaderland.be of bel op het nummer 058/33 55 34.

Bezoek Vrij Vaderland met uw vereniging/school en geniet van provinciale subsidies!

De provincieraad keurde op 22 december een nieuw provinciaal reglement voor ondersteuning van bezoeken aan ‘herinneringsplaatsen in het kader van de Eerste Wereldoorlog’ in West-Vlaanderen goed.  Organisaties die een dergelijke site bezoeken tussen 1 februari 2015 en 31 december 2018 kunnen tot 50 % van hun vervoers- (openbaar vervoer of gehuurde fiets of bus), gids-, toegangs- of deelnamekost terugvorderen en tot 20 % van de overnachtingskosten in een erkend West-Vlaams jeugdverblijfscentrum.

Herinneringsplaatsen
Met herinneringsplaatsen in het kader van de Eerste Wereldoorlog worden bedoeld: sites, musea, steden, monumenten, bezoekerscentra, tentoonstellingen enz. die aandacht aan het oorlogsverleden besteden. Onder andere in de brochure ‘Ontdek WO I met je klas’ (gratis te bestellen via webshop van de provincie) en op de website www.wegwijzerwoI.be is een overzicht terug te vinden.

Voor wie?
Onder meer onderwijsinstellingen, erkende jeugdwerkorganisaties, erkende speelpleinwerkingen, gemeentelijke jeugdwerk- en opvanginitiatieven en verenigingen waar armen het woord nemen en die hun zetel hebben in West-Vlaanderen, komen in aanmerking voor ondersteuning.

Infovergadering
Op 28 januari om 16u is er hierover een infovergadering gepland in het Provinciaal Noord-Zuid Centrum in Roeselare (Hugo Verrieststraat 22).

Doel?
Met het reglement wil de Provincie extra inzetten op de waarde van WO-sites en de participatie aan de herdenking van WO I bij de beoogde doelgroepen. Tevens wil de Provincie het belang van herinneringseducatie in het algemeen benadrukken.

Reglement dankzij succesverhaal openstelling site ‘In Vlaamse velden’
Het reglement komt er dankzij het succes van de openstelling van de Suikerfabriek-site in Veurne, nadat deze als ‘loopgravenset’ voor de reeks ‘In Vlaamse velden’ gebruikt werd. Ook toen konden jeugdwerkorganisaties en speelpleinwerkingen subsidies krijgen na een bezoek. In totaal bezochten bijna 2000 jongeren de site.

Andere ondersteunende educatieve initiatieven
Naast dit subsidiereglement ontwikkelde de Provincie West-Vlaanderen nog tal van ondersteunende educatieve initiatieven zoals de website ‘Nooit Meer Oorlog’, bedoeld voor het kleuter en lager onderwijs, en het filmproject via tablet ’14-herd18’ voor het secundair onderwijs. Daarnaast is er ook een bordspel WOI dat gratis via de webshop van de Provincie kan besteld worden.

Praktische info
Hoe, waar en wanneer u een aanvraag kan indienen, wordt uitgelegd op de infovergadering en zal vanaf 28 januari ook op deze pagina te lezen zijn. Aanvragen zullen moeten ingediend worden aan de hand van een aanvraagformulier. De voorwaarden en criteria kunt u nu nalezen in het reglement. U kunt ook altijd terecht bij

Heidi Timmerman / Sofie Viaene
T 051 51 94 33 / 051 51 93 65
heidi.timmerman@west-vlaanderen.be
    sofie.viaene@west-vlaanderen.be

Bron: www.west-vlaanderen.be/genieten/cultuur/Paginas/herinneringsplaatsenwoI.aspx

Educatief!

Vanaf oktober 2014 kunnen schoolgroepen het belevingscentrum bezoeken aan de hand van een educatieve pakketten. De 2 pakketten bestaan steeds uit een voorbereidend gedeelte voor in de klas, werkbladen voor het bezoek aan Vrij Vaderland en een WOI-stadswandeling. De educatieve pakketten zijn hieronder volledig gratis te downloaden.

 

Op oorlogspad met Ben Allen (3de graad, lager onderwijs)

In zowel de werkbladen ter voorbereiding van het bezoek als voor het bezoek zelf gaan de leerlingen samen met reporter Ben Allen op zoek naar de Groote Oorlog in de Westhoek. De historische figuur Ben Allen is een Amerikaanse oorlogsverslaggever die in oktober 1914 naar Veurne trekt. Als reporter voor de ‘Associated Press’, de grootste nieuwsdienst van Londen, krijgt hij van de Amerikaanse president Hoover de opdracht Koning Albert I te interviewen. Zijn vrouw, Victoria French, vergezelt hem en samen verblijven ze in het hotel Die Nobele Rose.

Download het educatief pakket 'Op oorlogspad met Ben Allen' hier

 

Het verslag van Veurne 14-18 (3de graad, secundair onderwijs)

Wanneer in 1914 de Eerste Wereldoorlog uitbreekt, is de praktijk van de oorlogscorrespondenten volledig ingeburgerd in de Europese maatschappij. De krantenartikelen die voor de voorbereidende werkbladen gebruikt worden, zijn daar de stille getuigen van. Aan de hand van de artikels worden enkele belangrijke feiten en gebeurtenissen van de Groote Oorlog voorgesteld. Daarnaast wordt er verwacht enkele vragen op te lossen aan de hand van de artikels. In de voorbereiding wordt het algemene verhaal van de oorlog vertelt waarbinnen de informatie van het belevingscentrum ‘Vrij Vaderland’ later kan gesitueerd worden. Tijdens het bezoek aan het belevingscentrum treden de leerlingen op als een oorlogsreporter die informatie verzamelt over het dagelijks leven achter het front. Aan het eind van het bezoek heeft elke leerlingen voldoende informatie verzameld om enkele krantenartikelen te schrijven.

Download het educatief pakket 'Het verslag van Veurne 14-18' hier

 

Leerkrachten kunnen de correctiesleutel aanvragen via info@vrijvaderland.be.
Reservatie voor een bezoek aan Vrij Vaderland dient vooraf per mail te gebeuren.